ერთი ბიზნესი, რამდენიმე ვალუტა — რატომ სჭირდება კომპანიას EUR, USD და GEL?

ერთ კომპანიაში რამდენიმე ვალუტის ერთდროულად გამოყენება სულაც არ არის უჩვეულო. როგორც კი ბიზნესი უცხოელ კლიენტებთან, მომწოდებლებთან ან საერთაშორისო სერვისებთან იწყებს მუშაობას, მის ყოველდღიურ ოპერაციებში სხვადასხვა ვალუტაც ჩნდება.

კომპანიამ შეიძლება შემოსავალი ევროში მიიღოს, მომწოდებელს დოლარში გადაუხადოს, ხოლო საქართველოში მიმდინარე ხარჯების დიდი ნაწილი ლარში დაფაროს.

ამ შემთხვევაში ვალუტის კონვერტაცია კომპანიებისთვის ცალკე, იშვიათი ოპერაცია აღარ არის — ის საერთაშორისო ბიზნესის ყოველდღიური პროცესის ნაწილი ხდება.

როგორ შეიძლება ერთ კომპანიას ერთდროულად სამი ვალუტა დასჭირდეს?

წარმოიდგინეთ საქართველოში მოქმედი კომპანია, რომელსაც მომხმარებლები ევროპის რამდენიმე ქვეყანაში ჰყავს.

გაყიდული პროდუქტის ან გაწეული მომსახურების საფასურს კომპანია EUR-ში იღებს. შესაბამისად, მისი შემოსავლის ნაწილი ევროს საბანკო ანგარიშზე ხვდება.

ამავე დროს, კომპანიას შეიძლება ჰყავდეს უცხოელი მომწოდებელი, რომელიც ინვოისს USD-ში გასცემს. დოლარში გადასახდელი შეიძლება იყოს პროდუქცია, ნედლეული, მოწყობილობა, საერთაშორისო ტრანსპორტირება, პროგრამული უზრუნველყოფა ან სხვა მომსახურება.

კომპანიის საქმიანობის მნიშვნელოვანი ნაწილი კი საქართველოში მიმდინარეობს. ადგილობრივ კონტრაქტორებთან ანგარიშსწორება, ტრანსპორტი, ოფისთან დაკავშირებული ხარჯები და სხვა ყოველდღიური ოპერაციები ძირითადად GEL-ში ხორციელდება.

ამგვარად, ერთი და იგივე კომპანიის საქმიანობაში შეიძლება ერთდროულად არსებობდეს:

• EUR — უცხოელი კლიენტებისგან მიღებული შემოსავალი;
• USD — საერთაშორისო მომწოდებლებთან ან პარტნიორებთან გადასახდელად;
• GEL — საქართველოში მიმდინარე საოპერაციო ხარჯებისთვის.

ეს მხოლოდ ერთი სცენარია. რეალურ ბიზნესში ვალუტების კომბინაცია საქმიანობის სფეროს, კლიენტების, მომწოდებლებისა და პარტნიორების მიხედვით იცვლება.

ეს მხოლოდ იმპორტიორებისა და ექსპორტიორების საკითხი არ არის

რამდენიმე ვალუტაში მუშაობა ხშირად იმპორტსა და ექსპორტთან ასოცირდება, თუმცა დღეს საერთაშორისო ანგარიშსწორება ბევრად მეტ ბიზნესს ეხება.

იმპორტიორ კომპანიას შეიძლება პროდუქციის შეძენა USD-ში უწევდეს, მაშინ როცა საქართველოში რეალიზაციიდან მიღებული თანხა GEL-ში შედის.

ექსპორტიორი კომპანია კი შესაძლოა შემოსავალს EUR-ში ან USD-ში იღებდეს და საქართველოში არსებული ხარჯებისთვის მიღებული თანხის ნაწილი GEL-ში სჭირდებოდეს.

IT, საკონსულტაციო და პროფესიული მომსახურების კომპანიები ხშირად უცხოელი კლიენტებისგან უცხოურ ვალუტას იღებენ, პარალელურად კი საერთაშორისო პროგრამულ პროდუქტებში, პლატფორმებსა და სხვადასხვა სერვისში იხდიან.

ლოგისტიკის, ტურიზმის, წარმოების, საბითუმო ვაჭრობისა და მშენებლობის სფეროებში უცხოურ ვალუტასთან შეხება შეიძლება დაკავშირებული იყოს როგორც შემოსავალთან, ისე მომწოდებლების, კონტრაქტორებისა და პარტნიორების ანგარიშსწორებასთან.

სად ჩნდება ვალუტის კონვერტაცია?

თუ შემოსავალი, ხარჯები და საერთაშორისო ვალდებულებები სხვადასხვა ვალუტაშია, გარკვეულ ეტაპზე ერთი ვალუტის მეორეში გადაცვლა ბუნებრივად ხდება საჭირო.

მაგალითად, კომპანიას შეიძლება დასჭირდეს:

• EUR-ში მიღებული შემოსავლის ნაწილის GEL-ში გადაცვლა;
• GEL-ის ან EUR-ის USD-ში კონვერტაცია უცხოელი მომწოდებლისთვის;
• ერთი უცხოური ვალუტის პირდაპირ მეორე უცხოურ ვალუტაში გადაცვლა;
• კონკრეტული საერთაშორისო ოპერაციისთვის საჭირო ვალუტის წინასწარ მომზადება.

ამ დროს კურსი უკვე კონკრეტული ბიზნესოპერაციის ნაწილია. განსაკუთრებით დიდი მოცულობის შემთხვევაში კურსის მცირე სხვაობაც საბოლოო მისაღებ ან გადასახდელ თანხაზე უფრო შესამჩნევად აისახება.

საერთაშორისო ბიზნესი მხოლოდ ფიზიკური პროდუქტის მოძრაობა აღარ არის

უცხოურ ვალუტაში ანგარიშსწორება კომპანიას შეიძლება მაშინაც დასჭირდეს, როცა საზღვარს არც ერთი ფიზიკური პროდუქტი არ კვეთს.

საერთაშორისო ოპერაცია შეიძლება უკავშირდებოდეს:

• პროგრამულ უზრუნველყოფას და SaaS სერვისებს;
• საკონსულტაციო მომსახურებას;
• რეკლამასა და ციფრულ პლატფორმებს;
• საერთაშორისო ლოგისტიკას;
• ტექნიკურ მომსახურებას;
• უცხოელ კონტრაქტორს ან პარტნიორს;
• უცხოელი კლიენტისგან მიღებულ ანგარიშსწორებას.

ამიტომ სხვადასხვა ვალუტა დღეს შეიძლება ერთი კომპანიის საქმიანობის სხვადასხვა ნაწილში ერთდროულად არსებობდეს.

ვალუტის ონლაინ კონვერტაცია კომპანიებისთვის

როდესაც კომპანიის თანხა საბანკო ანგარიშზეა, კონვერტაციის განხორციელება ონლაინაც შესაძლებელია.

FXHUB-ზე საქართველოში რეგისტრირებულ იურიდიულ პირს შეუძლია აირჩიოს გასაყიდი და მისაღები ვალუტა, მიუთითოს თანხა და ოპერაციის განხორციელებამდე ნახოს შესაბამისი გაცვლითი კურსი.

ვალუტის გადაცვლის მომსახურებას დამატებითი საკომისიო არ აქვს. დიდი მოცულობის კონვერტაციის შემთხვევაში კომპანიას ასევე შეუძლია ინდივიდუალური კურსის მოთხოვნა, რომლის პირობებიც კონკრეტულ ოპერაციასა და თანხაზეა დამოკიდებული.

თუ კომპანია რეგულარულად მუშაობს რამდენიმე ვალუტაში, FXHUB-ის რეგისტრირებული მომხმარებლის ანგარიშიდან ასევე შესაძლებელია შესრულებული ტრანზაქციების ისტორიისა და შესაბამისი ქვითრების ნახვა.